Türkiye'nin en büyük 500 şirketi açıklandı

 28 Haziran 2009 17:41

 Fortune 500'ün Türkiye'deki sonuçları, Fortune Türkiye Genel Yayın Yönetmeni Ali Ağaoğlu, Finans Editörü Kenan Şanlı ve Finar D&B Yönetim Kurulu Başkanı Selim Seval'in katılımıyla düzenlenen toplantıda kamuoyuna açıklandı.

 Çalışmaya göre, Fortune 500 şirketlerinin net satış gelirleri 2008'de yüzde 16,3 oranında arttı. 2007'de listeye giren şirketlerin net satış gelirleri 337,2 milyar lira iken, geçen yıl listeye giren şirketlerin net satışları 392,3 milyar liraya ulaştı. 2007'de net satışlar bir önceki yıla göre yüzde 22 oranında artmıştı.

 Fortune 500 listesinde yer alan şirketlerin ihracatı da 2008'in son aylardaki düşüşe rağmen yüzde 18,7 artarak 94 milyar 681 milyon liraya yükseldi. Listede yer alan şirketlerin net satışlarının yüzde 76,87'sini iç satışlar oluştururken, ihracatın payı yüzde 23,13'lerde kaldı. İlk 50 şirket açısından satışların dağılımına bakıldığında ihracatın payı yüzde 20 olurken, ilk 10 şirketin satışları içerisinde ihracatın payı yüzde 11 olarak gerçekleşti.

 Fortune 500 net satış gelirlerinde sektörlerin aldığı pay incelendiğinde, yüzde 17,59'la en yüksek payı petrol ve türevleri üretim ve dağıtımı sektörü (7 şirket) aldı. Bu sektörü yüzde 9,52 payla enerji sektörü (14 şirket) takip etti.

 33 şirketle listeye en fazla şirket sokan metal döküm ve işleme sektörünün satış gelirlerindeki payı yüzde 7,36 olarak gerçekleşti. Listede 9 şirketle yer alan depolama, taşımacılık ve lojistik toplamdan yüzde 5,86, 29 şirketin yer aldığı taşıt araçları ve ekipmanları imalat ve bakım sektörü yüzde 4,79, 21 şirketin yer aldığı elektronik ve telekomünikasyon sektörü ise yüzde 4,77 pay aldı.

 Fortune 500 Türkiye listesinde yer alan şirketlerden 358'i kar açıklarken 142'si ise zarar açıkladı. Kar açıklayan şirketlerin karları da bir önceki yıla göre ciddi boyutlarda geriledi. Fortune 500 şirketlerinin toplam net karı 2008'de yüzde 35,5 oranında geriledi. 2007'de listeye giren şirketlerin toplam karı 20 milyar 67 milyon lira iken, geçen yıl bu rakam 12 milyar 927 milyon liraya düştü.

 2008'de Fortune 500 listesine giren şirketlerin net satış karlılığı bir önceki yıla göre yüzde 45,5 civarında düştü. Fortune 500'deki ilk 10 şirketin net satış karlılığı ise bir önceki yıla göre yüzde 53,1 oranında azaldı.

 EN YÜKSEK PERFORMANSLI ŞİRKETLER

 Karını en çok artıranlar listesinde tekstilden enerjiye, demir çelikten bilişime çok sayıda farklı sektörden şirket yer aldı. Listede 438. sırada yer alan Kipaş Denim İşletmeleri A.Ş, net karını yüzde 16 bin 999 oranında artırdı.

 İhracatı en çok artan şirket ise listede 498. sırada bulunan Koray İnşaat oldu. Koray İnşaat, ihracatını yüzde 721 bin 417 oranında yükseltti.

Enerji, demir çelik, gıda ve perakende sektörlerinde net satışların yukarıya doğru seyrettiğini ifade edilen çalışmada, karlara bakıldığında manzaranın farklı olduğu, hemen her sektörün global krizin olumsuz etkisinden nasibini aldığı belirtildi.

 Fortune 500 listesinde yer alan 129 Borsa şirketi içerisinde piyasa değeri 15 Haziran 2008 itibariyle 15 milyar liranın üzerinde olan 2 şirket bulunuyor. Bu şirketler Turkcell ve Türk Telekom oldu. 2007-2008 dönemi için hisse başına kar sıralamasında Bagfaş başı çekerken yatırımcı karlılığı sıralamasında listenin zirvesinde Gübre Fabrikaları yer alıyor.

 BORÇLULUK ORANLARI ARTTI, İSTİHDAM AZALDI

 

Fortune 500 listesine giren şirketlerin sermayedarlarının koyduğu özkaynak ile dışarıdan sağladığı borç yapısına, yani bir liralık özkaynak karşılığında ne kadarlık borç kullandıklarına (borç/ özkaynak oranı) bakıldığında, 2007'de 1,15 olan oran geçen yıl 1,46'ya yükseldi. Bu da şirketlerin borçluluk oranlarının 2008'de yüzde 26,9 oranında arttığını ortaya koydu.

Çalışmada, geçen yılın son çeyreğinde şirketlerin yoğun bir şekilde işçi çıkarmaya başladığı, ancak yılın ilk 3 ayında şirketlerin personel sayılarındaki artışın da etkisiyle Fortune 500 şirketlerinde çalışan sayısının yüzde 1 civarında düştüğü belirtildi.

 

2007'de Fortune 500 listesinde yer alan şirketlerde toplam 776 bin 869 kişi çalışırken, geçen yıl bu sayı 769 bin 924'e geriledi. 2008 yılında 6 bin 945 kişi işini kaybetti.

 

-TÜPRAŞ, EN ÇOK İHRACAT YAPAN ŞİRKET UNVANINI DA KORUDU-

 

Çalışmaya göre, geçen yıl satışlarını yüzde 35,2 oranında artıran Tüpraş, 30 milyar 456 milyon 399 bin lira net satış geliriyle zirveyi bırakmadı. 5 milyar 785 milyon 292 bin lira ihracatla en çok ihracat yapan şirket unvanını da koruyan Tüpraş'ın, Fortune 500'de yer alan şirketlerin toplam satış gelirleri içerisinden aldığı pay ise yaklaşık yüzde 7,8 oldu.

 

BOTAŞ, 21 milyar 82 milyon 298 bin 517 lira geliriyle listeye 2. sıradan girerken, 20 milyar 652 milyon 829 bin 21 lira satış geliriyle 3. sırada yer alan Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş, geçen yıl olduğu gibi bu yıl da Fortune 500'ün en fazla zarar eden şirketi oldu. En fazla zarar eden ikinci şirket 8,8 milyar lira net satış geliriyle listede 9. sırada yer alan Elektrik Üretim A.Ş. olarak gerçekleşti.

 

144 milyar lira satış gelirine sahip olan Fortune 500'ün ilk 10 şirketinin 6'sı (BOTAŞ'ı da dahil ettiğimizde) petrol ve enerji sektöründe, 2'si telekom sektöründe (10,2 milyar lira gelirle 6. sırada yer alan Türk Telekom ve 8,8 milyar lira gelirle 8. sırada yer alan Turkcell), biri inşaat sektöründe (9,1 milyar lira gelirle 7. sırada yer alan Enka), biri de otomotiv sektöründe (7 milyar lira gelirle 10. sırada yer alan Ford Otomotiv) faaliyet gösteriyor. İlk 5'in ise tamamı enerji ve petrol şirketlerinden oluşuyor.

-500'ÜN YARIYA YAKINI İSTANBUL'DAN

Fortune 500'de yer alan şirketlerin illere göre dağılımına bakıldığında, İstanbul'un, 243 şirketle ağırlığını koyduğu görülüyor. 211,3 milyar lira net satış geliri bulunan İstanbul şirketleri, toplam satışlardan ise yüzde 53,9 oranında pay alıyor.

 

48 şirketle 2. sırada yer alan Ankara şirketlerinin (77,5 milyar lira net satış geliri) toplam satışlardan aldığı pay ise yüzde 19,8. 40 şirketle 3. sırada yer alan İzmir'in toplam satışlardan aldığı pay yüzde 4,5. 28 şirketle Bursa, listede en fazla şirketi bulunan 4. il durumunda iken, toplam satışlardan aldığı pay ise yüzde 1,9. 24 şirketle Bursa'nın arkasında yer alan Kocaeli'nin Fortune 500 şirketlerinin net satışlarından aldığı pay ise yüzde 10,8.

Kocaeli, net satışlardan aldığı pay itibariyle İstanbul ve Ankara'nın arkasında yer alıyor. Kayseri, listeye 15 şirketle girerken, Gaziantep 13 şirketle listede yer aldı. Küresel kriz nedeniyle tekstil sektörünün yaşadığı sıkıntılardan nasibini alan Denizli ise bu yıl listeye 9 şirket sokabildi.

Türkiye'deki 81 kentten 42'sinin giremediği sıralamada, en önemli sıçrama listedeki şirket sayısı 41'den 48'e yükselen Ankara'dan geldi.

-TOPLAM, ANCAK CHEVRON KADAR-

Fortune 500 Türkiye listesine giren ilk 62 şirket bir milyar liranın üzerinde (2007'de 53 şirket) satış gelirine ulaşabildi.

Türkiye'nin 500 büyük şirketinin net satışlarının toplamı Exxon Mobil (442,8 milyar dolar) veya Wal-Mart Stores'un (405,6 milyar dolar) yarısının bir miktar üzerinde bir büyüklüğe ancak ulaşabiliyor. Türkiye 500'ün toplam satışları ancak ABD 500'de 3. sırada yer alan Chevron'u (263,1 milyar dolar) yakalayabiliyor.

Merkez Bankasının 2008 yıl sonu dolar alış kuru baz alarak yapılan hesaplamaya göre, Türkiye 500'ün net satış geliri 258 milyar 68 milyon dolar. Bu da Exxon Mobil'in yüzde 58,3'üne denk geliyor.

-FİNANSAL KURUMLAR VE HOLDİNG ŞİRKETLERİNİN KAPSAM DIŞI-

Fortune Türkiye Genel Yayın Yönetmeni Ali Ağaoğlu, bu yıl çalışmanın ikincisini yayınladıklarını hatırlatarak, Fortune 500'de kriterlerin başında satış hacimlerini esas aldıklarını, gönüllü katılımın esas olduğu çalışmada finansal kurumlar ve holding şirketlerinin kapsam dışı olduğunu anlattı.

Ali Ağaoğlu, 2008'de Fortune 500 Türkiye listesine dahil olan şirketlerin 2007'ye göre mali yapılarının bozulduğu, karlılıklarının azaldığı ve borçlanma oranlarının arttığının görüldüğünü ifade ederek, ''2009 rakamları biraz daha kötü olacak'' dedi.

Bazı şirketlerin listede görünmek istemediğini ifade eden Ağaoğlu, bir soru üzerine, Türkiye Petrolleri'nin karının cirosundan büyük olduğunu, şirketin, yurt dışındaki satışlarını Türkiye'deki ciroya ekleyemediğini, karını ise ekleyebildiğini kaydetti.

Finans Editörü Kenan Şanlı da, net karı en yüksek 3 şirketin Turkcell, Türk Telekomünikasyon A.Ş. ve Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı olduğunu bildirdi.

Şanlı, 2008'ün son 3 ayında krizin şirketler üzerinde baskı yaptığını, bunun da karlarda ciddi bir düşüşe neden olduğunu söyledi.

 Finar D&B Yönetim Kurulu Başkanı Selim Seval ise, 2008'de borçluluk oranlarının arttığına işaret ederek, 41 sektörde borç/özkaynaklar oranının yükseldiğini, 11 sektörde ise bu oranın azaldığını kaydetti.

Seval, 2008 yılında şirketlerin aktif karlılıklarının önemli ölçüde düştüğünü belirtti.

İLK 50 SIRA

 Fortune Türkiye 500 şirketinden ilk 50'sinin yer aldığı sıralama, net satışları, net kar/zararları ve önceki yıla göre değişim oranları şöyle:

 

2008/2007     ŞİRKET        Net Satışlar (TL)    Değişim (Yüzde)   Net Kar-Zarar(TL)

 

Sıra

         

 

Değişim(Yüzde)

 

1

         

 

1

         

 

TÜRKİYE PETROL RAFİNERİLERİ

         

 

30.456.399.000

         

 

35,2

         

 

432.222.000

         

 

8

         

 

-66,7

 

2

         

 

 

         

 

BOTAŞ

         

 

21.082.298.517

         

 

45,8

         

 

160.950.329

         

 

20

         

 

-80,2

 

3

         

 

2

         

 

TÜRKİYE ELEKTRİK DAĞITIM

         

 

20.652.829.021

         

 

37,4

         

 

-1.090.154.213

         

 

500

         

 

-

 

4

         

 

3

         

 

PETROL OFİSİ

         

 

17.202.167.375

         

 

27,6

         

 

105.466.655

         

 

33

         

 

-66,1

 

5

         

 

5

         

 

SHELL & TURCAS PETROL

         

 

10.872.487.767

         

 

28,1

         

 

208.293.625

         

 

17

         

 

-44,2

 

6

         

 

4

         

 

TÜRK TELEKOMÜNİKASYON

         

 

10.194.947.000

         

 

8,2

         

 

1.752.212.000

         

 

2

         

 

-31,2

 

7

         

 

7

         

 

ENKA İNŞAAT VE SAN.

         

 

9.131.886.000

         

 

-1,2

         

 

770.828.000

         

 

5

         

 

3,2

 

8

         

 

6

         

 

TURKCELL İLETİŞİM HİZMETLERİ

         

 

8.844.643.000

         

 

8,0

         

 

2.312.801.000

         

 

1

         

 

31,5

 

9

         

 

13

         

 

EÜAfi ELEKTRİK ÜRETİM

         

 

8.801.868.887

         

 

35,1

         

 

-592.751.237

         

 

499

         

 

-719,4

 

10

         

 

7

         

 

FORD OTOMOTİV SAN.

         

 

7.006.867.647

         

 

-3,1

         

 

436.204.278

         

 

7

         

 

-9,9

 

11

         

 

11

         

 

EREĞLİ DEMİR VE ÇELİK FABRİKALARI

         

 

6.808.694.806

         

 

27,1

         

 

211.474.460

         

 

16

         

 

-68,9

 

12

         

 

10

         

 

ARÇELİK

         

 

6.775.538.000

         

 

2,3

         

 

39.794.000

         

 

70

         

 

-74,8

 

13

         

 

12

         

 

BP PETROLLERİ

         

 

6.377.706.557

         

 

18,5

         

 

-250.882

         

 

360

         

 

-100,1

 

14

         

 

15

         

 

TÜRK HAVA YOLLARI

         

 

6.123.174.209

         

 

26,0

         

 

1.134.226.211

         

 

4

         

 

327,2

 

15

         

 

14

         

 

MİGROS TÜRK T.A.Ş

         

 

5.073.746.000

         

 

5,8

         

 

261.479.000

         

 

11

         

 

-52,7

 

16

         

 

19

         

 

TOFAŞ TÜRK OTOMOBİL FABRİKASI

         

 

4.798.026.000

         

 

31,1

         

 

175.754.000

         

 

19

         

 

0,0

 

17

         

 

16

         

 

VESTEL ELEKTRONİK

         

 

4.693.941.000

         

 

1,4

         

 

-408.064.000

         

 

498

         

 

-2365,4

 

18

         

 

24

         

 

BİM BİRLEŞİK MAĞAZALAR

         

 

4.242.412.000

         

 

42,4

         

 

114.180.000

         

 

30

         

 

5,3

 

19

         

 

18

         

 

SELÇUK ECZA DEPOSU

         

 

4.046.511.480

         

 

11,5

         

 

160.672.010

         

 

21

         

 

-2,3

 

20

         

 

27

         

 

İÇDAŞ ÇELİK ENERJİ TERSANE

         

 

3.828.300.738

         

 

57,8

         

 

215.714.746

         

 

15

         

 

40,6

 

21

         

 

23

         

 

ANADOLU EFES BİRACILIK

         

 

3.668.917.000

         

 

21,1

         

 

309.678.000

         

 

10

         

 

-17,3

 

22

         

 

22

         

 

AYGAZ

         

 

3.579.293.435

         

 

13,4

         

 

25.765.471

         

 

99

         

 

-94,1

 

23

         

 

17

         

 

GOLDAŞ KUYUMCULUK

         

 

3.240.137.143

         

 

-27,8

         

 

1.585.509

         

 

306

         

 

-91,9

 

24

         

 

21

         

 

GİSAD DIŞ TİC.

         

 

2.960.401.971

         

 

-7,2

         

 

-13.309.421

         

 

434

         

 

-236,3

 

25

         

 

29

         

 

İSTANBUL GAZ DAĞITIM

         

 

2.612.238.966

         

 

22,2

         

 

13.618.417

         

 

146

         

 

-79,3

 

26

         

 

31

         

 

UNILEVER SAN. VE TİC. TÜRK

         

 

2.609.585.235

         

 

25,8

         

 

260.964.588

         

 

12

         

 

20,1

 

27

         

 

34

         

 

JTI TÜTÜN ÜRÜNLERİ PAZARLAMA

         

 

2.339.462.564

         

 

31,8

         

 

129.554.366

         

 

26

         

 

55,8

 

28

         

 

28

         

 

PETKİM PETROKİMYA HOLDİNG

         

 

2.320.432.985

         

 

6,7

         

 

-151.258.1 50

         

 

495

         

 

-329,3

 

29

         

 

43

         

 

KROMAN ÇELİK SAN.

         

 

2.259.243.359

         

 

81,5

         

 

130.197.866

         

 

25

         

 

279,6

 

30

         

 

32

         

 

COCA-COLA İÇECEK

         

 

2.258.096.000

         

 

17,2

         

 

81.374.000

         

 

41

         

 

-47,0

 

31

         

 

30

         

 

CARREFOURSA CARREFOUR SABANCI

         

 

2.168.743.311

         

 

5,4

         

 

404.835.180

         

 

9

         

 

1144,2

 

32

         

 

25

         

 

DOĞUŞ OTOMOTİV SERVİS VE TİC.

         

 

2.144.139.000

         

 

-16,0

         

 

-109.749.000

         

 

494

         

 

-270,6

 

33

         

 

36

         

 

TÜRKİYE KÖMÜR İŞLETMELERİ KURUMU

         

 

2.122.422.961

         

 

26,9

         

 

158.694.046

         

 

22

         

 

1494,2

 

37

         

 

 

         

 

DİLER DIŞ TİC.

         

 

1.858.281.368

         

 

33,1

         

 

5.938.200

         

 

221

         

 

291,1

 

38

         

 

37

         

 

GEN-PA TELEKOMÜNİKASYON

         

 

1.799.128.670

         

 

18,2

         

 

33.240.341

         

 

84

         

 

100,5

 

39

         

 

35

         

 

SARKUYSAN ELEKTROLİTİK BAKIR

         

 

1.782.756.367

         

 

2,0

         

 

621.890

         

 

329

         

 

-97,1

 

40

         

 

58

         

 

KAPTAN DEMİR ÇELİK ENDÜSTRİSİ

         

 

1.468.497.953

         

 

56,6

         

 

38.188.770

         

 

74

         

 

13,6

 

41

         

 

44

         

 

PHILSA PHILIP MORRIS SABANCI

         

 

1.445.828.660

         

 

19,8

         

 

583.502.804

         

 

6

         

 

37,3

 

42

         

 

39

         

 

ÜLKER BİSKÜVİ SAN.

         

 

1.412.160.407

         

 

0,2

         

 

15.685.234

         

 

127

         

 

-86,5

 

43

         

 

103

         

 

GÜBRE FABRİKALARI T.

         

 

1.411.645.324

         

 

131,3

         

 

103.341.077

         

 

35

         

 

163,1

 

44

         

 

26

         

 

TÜRKİYE PETROLLERİ ANONİM ORTAKLIĞI

         

 

1.398.606.468

         

 

42,7

         

 

1.566.576.061

         

 

3

         

 

280,3

 

45

         

 

76

         

 

İZMİR DEMİR ÇELİK SAN.

         

 

1.397.671.872

         

 

79,8

         

 

131.585.148

         

 

24

         

 

149,0

 

46

         

 

 

         

 

SIEMENS

         

 

1.385.889.635

         

 

11,0

         

 

122.639.861

         

 

27

         

 

-9,3

 

47

         

 

50

         

 

OTOKOÇ

         

 

1.375.676.352

         

 

-16,5

         

 

12.147.699

         

 

161

         

 

-37,2

 

48

         

 

147

         

 

TEKFEN İNŞAAT VE TESİSAT

         

 

1.319.634.054

         

 

_

         

 

9.116.504

         

 

193

         

 

-55,6

 

49

         

 

62

         

 

HONDA TÜRKİYE

         

 

1.275.502.473

         

 

40,7

         

 

70.084.129

         

 

47

         

 

19,9

 

50

         

 

96

         

 

NURSAN ÇELİK SAN. VE HADDECİLİK

         

 

1.241.750.836

         

 

96,5

         

 

3.408.675

         

 

258

         

 

-11,0

 

Firma ölçeğinden bağımsız olarak toplamda en yüksek puanı alan “Büyük Ödül” sahibi: “TDS-3000 (Tren Denetim Sistemi)” projesiyle

Savronik Elektronik Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Büyük/bağlı firma kategorisi:

“Yenilik ve teknoloji” ödülü: “Turboprop Motoru (TEI-TP-1X)” projesiyle

TUSAŞ Motor Sanayii A.Ş.

“Ürün” ödülü: “Hibrit Elektrikli Hafif Ticari Araç” projesiyle

Ford Otomotiv Sanayi A.Ş.

Orta ölçekli firma kategorisi:

“Yenilik ve teknoloji” ödülü: “Green Guard” projesiyle

Elvin Tekstil San. Ve Tic. A.Ş.

“Ürün” ödülü: “Unity on Demand (UOD)” projesiyle Logo Yazılım Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Küçük ölçekli firma kategorisi:

“Yenilik ve teknoloji” ödülü: “Islahı Yönlendirilmiş Çerezlik Tüketime Uygun Kabak

Çekirdeği Tohumları” projesiyle

Palancı Gıda Teknolojileri Ar-Ge Tic. A.Ş.

“Ürün” ödülü: “Deri Sanayi Atıklarından Elde Edilen Yavaş Yarayışlı

Gübre” projesiyle

Mavi Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Mikro ölçekli firma kategorisi:

“Yenilik ve teknoloji” ödülü: “Rainvent” projesiyle

Teknoset Bilgisayar Yazılım ve Danışmanlık Hizmetleri San.

ve Tic. Ltd. Şti.

“Ürün” ödülü: “Mavi Solar Yenilenebilir Enerji Güç Dönüştürücüleri

Ürün Platformu” projesiyle

Mavisis Teknoloji San. ve Tic. A.Ş.

Ödül kazanan firmaların temsilcilerine ödülleri TÜSİAD Yönetim Kurulu Üyesi ve Bilgi Toplumu ve Yeni Teknolojiler Komisyonu Başkanı Hamdi Akın, TTGV Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Fikret Yücel ve TÜBİTAK Başkanı Prof. Dr. Nüket Yetiş tarafından takdim edildi.

8. Teknoloji Kongresi’nde ekonomik kriz ve teknoloji tartışıldı

Türk Telekom’un ana sponsorluğunda gerçekleştirilen 8. Teknoloji Kongresi’nde krizde teknolojiye yatırımla ileri adım atan firmaların başarı öyküleri, tasarım ve yaratıcılığın katma değeri gibi konular tartışıldı. Kongrenin açılış konuşmalarını TÜBİTAK-TTGV-TÜSİAD 8. Teknoloji Ödülleri ve Kongresi Yürütme Kurulu Başkanı Şafak Alpay ve Türk Telekom Strateji ve İş Geliştirme Başkanı Tunç Yorulmaz tarafından yapıldı.

Açılış konuşmalarının ardından özel oturumda Red Associates Ortağı Christian Madsbjerg “Teknoloji geliştirmenin temeli olarak hizmet verirken müşteriyi anlamak; dünyanın önde gelen firmalarının yeni ürün geliştirme süreçlerinde geldikleri nokta”yı değerlendirdi.

Moderatörlüğünü Ford Otosan Genel Müdür Baş Yardımcısı Nuri Otay’ın yaptığı “Yaratıcılık, Tasarım ve Teknoloji” konulu oturumda İTÜ Endüstri Ürünleri Tasarım Bölümü Başkanı Prof. Dr. Alpay Er, Vestel İcra Kurulu Üyesi Cengiz Ultav ve Bahçeşehir Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Engin Baran teknoloji tasarımı konusunda görüşlerini aktardı. “Ekonomik Krizleri Teknolojiye Yatırımla Aşmak” konulu ikinci oturumun moderatörlüğünü Aselsan Stratejik Planlama, Analiz ve Değerlendirme Direktörü Baki Şensoy yürüttü. Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracat Genel Müdürü Ziya Altunyaldız ve AirTies&Maxim Şirketleri Kurucu Ortağı Ziya Boyacıgiller bu konudaki görüşlerini aktardı.

Kongre, 8. Teknoloji Ödülleri Töreni ile sona erdi. Törende TÜSİAD Yönetim Kurulu Üyesi ve Bilgi Toplumu ve Yeni Teknolojiler Komisyonu Başkanı Hamdi Akın, TTGV Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Fikret Yücel ve TÜBİTAK Başkanı Prof. Dr. Nüket Yetiş birer konuşma gerçekleştirdi. Konuşmaların ardından ödüller kazanan firmaların temsilcilerine takdim edildi.

ÖDÜL KAZANAN PROJELER HAKKINDA ÖZET BİLGİ:

Firma ölçeğinden bağımsız olarak toplamda en yüksek puanı alan “Büyük Ödül” Sahibi:

“TDS-3000 (Tren Denetim Sistemi)” projesiyle Savronik Elektronik Sanayi ve Ticaret A.Ş.

TDS-3000 Tren Denetim Sistemi demiryolu işletmelerinde daha güvenli tren trafiğini sağlamak amacıyla lokomotiflere entegre edilen, trenlerin tarifelerine göre planlanan hız limitleri içinde makinist tarafından yapılan işlemleri denetleyen, tanımlanmış parametreler dışına çıkılan durumlarda öncelikle makiniste uyarı veren, olayın devam etmesi durumunda ise sisteme müdahale ederek trenin izin verilen seyir parametrelerinde devam etmesini sağlamak üzere geliştirilmiş, tüm bu işlemlerin merkezi kontrol birimleri tarafından da izlenmesini sağlayan entegre bir denetim sistemidir.

TDS-3000 sistemi uzun yıllara varan araştırma, geliştirme ve test süreçleri sonrasında, demiryolu işletmemizin ihtiyaçları da dikkate alınarak geliştirilmiş, lokomotiflere entegre edilmiş, işletmede etkin olarak başarı ile kullanılmaktadır.

Büyük/bağlı firma kategorisi:

“Yenilik ve teknoloji” ödülü:

“Turboprop Motoru (TEI-TP-1X)” projesiyle TUSAŞ Moto Sanayii A.Ş.

TEI tarafından alanında bir ilk olarak ülkemizde bir turboprop motor geliştirilmiştir. Havacılıkta kullanılan en son tasarım, benzetim ve üretim teknolojileri kullanılarak geliştirilip test edilen ve 400N pervane itkisine sahip olan TEI-TP-1X Turboprop Motorun günümüzde hızla yaygınlaşan insansız hava araçlarında kullanılması amaçlanmaktadır.

“Ürün” ödülü:

“Hibrit Elektrikli Hafif Ticari Araç” projesiyle Ford Otomotiv Sanayi A.Ş.

Ford Otosan ArGe mühendisleri, üniversite ve yan sanayii’ni de ortak ederek, tamamen yerli

ve önümüzdeki 30 yıla damgasını vuracak akıllı ve çevreci hibrid aracını tasarlayıp ürettiler.

Araç istendiğinde elektrik motoru ile istendiğinde dizel motor ile veya her iki motorun birlikte

çalışma yeteneğine sahip, aynı zamanda sürüş esnasında kendi kendini şarj edebiliyor. Ford

Otosan böylece, ileri teknolojiyi takip eden konumdan, tasarlayan konuma ulaşıyor ve Kyoto

sürecine şimdiden hazırlanan ilk firma olma özelliğini de taşıyor.

Orta ölçekli firma kategorisi:

“Yenilik ve teknoloji” ödülü:

“Green Guard” projesiyle Elvin Tekstil San. Ve Tic. A.Ş.

Yıkama gerektirmeyen perde! Üzerinde oluşan yağ, çay, kahve, şarap, meyve suyu ve sigara isi, vb organik lekelerin herhangi bir yıkama işlemine tabi tutulmaksızın kumaş yüzeyinden uzaklaştırılarak kumaşın kendi kendini temizlenmesini ve ortamdaki zararlı gazların tehlikesiz gazlara dönüştürülerek ortamın havasının temizlenmesini sağlayan, antimikrobik ve antistatik özelliklere sahip GREEN GUARD, Elvin Tekstil Laboratuarlarında geliştirilen patentli bir üründür.

“Ürün” ödülü:

“Unity on Demand (UOD)” projesiyle Logo Yazılım Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Unity on Demand, LOGO tarafından büyük kuruluşlardan küçük işletmelere kadar ölçeklenebilir, farklı kategorilerdeki firmaların bir eko-sistemde birlikte çalışabileceği bir ERP ürünü olarak geliştirilmiştir. Unity on Demand, çok katmanlı ve servis odaklı mimarisi (SOA), çoklu platform desteği ve %100 Java dilinde geliştirilmiş olmasıyla; kurumun BT kaynaklarını ve altyapısını en etkin ve ölçeklenebilir şekilde kullanarak, gelişen ihtiyaçları tek tip donanım, işletim sistemi ve uygulamaya bağlı kalmaksızın karşılamaktadır. Bu sayede, kullanıcıların toplam sahip olma maliyetini kalite ve performanstan ödün vermeden ideal noktaya çekmesi sağlanmıştır. Klasik ve yaygın olarak kullanılan ERP ürünlerine göre en önemli avantajı, mevcut yatırımın korunmasını ve en etkin şekilde kullanılmasını sağlamasıdır. Çeşitli dil ve takvim sistemlerini desteklemesiyle tüm dünyaya uyumlu, diğer sistemlerle entegre olabilen, kendi uyarlama aracı LOGO Platform Tailor ile arayüz ve işlevleri kolaylıkla uyarlanabilen, süreç odaklı bir ERP platformudur.

Küçük ölçekli firma kategorisi:

“Yenilik ve teknoloji” ödülü:

“Islahı Yönlendirilmiş Çerezlik Tüketime Uygun Kabak Çekirdeği Tohumları” projesiyle Palancı Gıda Teknolojileri Ar-Ge Tic. A.Ş.

Ülkemizde yürütülen zirai ıslah çalışmaları morfolojk özellikler doğrultusunda yönlendirilmektedir. Projemiz ile ilk kez fiziksel-kimyasal analizler ve tüketici tercih-kabul testleri doğrultusunda yönlendirilen ıslah aşamaları sayesinde mevcut populasyonlardan standart, yüksek kaliteli ve verimli çeşitler elde etmek amaçlanmış, proje süresince elde edilen ve tescil süreci başlatılan hatlar, ileride hibrit çalışmalarında da kullanılabilecek Türkiye'nin ilk tescili, standart çerezlik kabak çekirdeği çeşitleri olmuştur.

“Ürün” ödülü:

“Deri Sanayi Atıklarından Elde Edilen Yavaş Yarayışlı Gübre” projesiyle Mavi Kimya Sanayi ve Ticaret A.Ş.

Çevre kirliliği konusunda geniş bir kitleden gerek sosyo-kültürel, gerekse yasal anlamda tepkiler alan deri sanayi katı atıklarından, krom içermeyen, azot içeriği arttırılarak toprağa yavaş bir şekilde azot salan, tarımsal bazda katma değeri yüksek olan yavaş yarayışlı azot gübresi elde edilmiştir. Geliştirdiğimiz bu ürün ile, çevre kirliliği açısından sorunlar yaşayan deri sanayine alternatif üretim teknikleri uygulayarak, atığının bir başka sanayide hammadde olarak kullanılıp ürün farklılaşmasını sağlamak, düşük satın alma gücüne sahip çiftçiye düşük maliyet ve fiyatta yeni bir ürün sunabilmek, ithal hammaddelerin iç piyasada yarattığı ve Türk tarımını yakından etkileyen haksız rekabet koşullarından en azından birini engelleyebilmek ve gübre hammaddesini ucuz ve yerel kaynaklardan sağlayarak ülkemizin sürdürülebilir tarım politikalarına katkıda bulunmak amaçlanmıştır.

Mikro ölçekli firma kategorisi:

“Yenilik ve teknoloji” ödülü:

“Rainvent” projesiyle Teknoset Bilgisayar Yazılım ve Danışmanlık Hizmetleri San. ve Tic. Ltd. Şti.

Teknoset’in Rainvent projesi, sulama uygulamalarında kaybolan su kaynaklarının korunmasını sağlayan, tamamen güneş enerjisiyle ve kablosuz çalışan akıllı bir sulama otomasyon sistemi. Rainvent, kablosuz sensörleriyle toprak nemi ve diğer çevre faktörleri ölçerek suyun optimal kullanımını sağlamanın yanısıra, zaman, emek ve enerji tasarrufu sağlayan, aynı zamanda üründe verimi ve kaliteyi arttıran, çevre dostu bir ileri teknoloji ürünü.

“Ürün” ödülü:

“Mavi Solar Yenilenebilir Enerji Güç Dönüştürücüleri Ürün Platformu” projesiyle Mavisis Teknoloji San. ve Tic. A.Ş.

Elektrik şebekesi olan yerlerde Rüzgar, Hidro, Güneş Elektriği santrallerinde, elektrik şebekesi olmayan yerlerde ise elektrik üretimi ve sulama uygulamalarında kullanılabilmektedir. Mavi-Solar Güç Dönüştürücüleri çok amaçlı olarak tasarlanmış güç elektroniği modüllerinin dijital olarak kontrol edilmesi sayesinde pek çok Cihaz tipini ve işlevini tek bir esnek tasarım platformunda buluşturarak yüksek teknik performansa düşük maliyetle ulaşılmasını sağlamaktadır.